|
 | Chết | Jun 13, '09 4:02 PM for everyone |
Chiều
Sài Gòn, dòng người xuôi ngược những con đường ngày một đông đúc hơn.
Dường như ở Sài Gòn không khí về đêm luôn nhộn nhịp hơn những khi khác.
Ông Nam, một thợ sửa xe đã già, cố và một vài đũa gấp gáp cho xong buổi
cơm chiều như thường lệ. Ông sửa xe ngang trường Lê Hồng Phong đã được
hơn hai mươi lăm năm rồi. Lúc còn trẻ thì ông sửa xe gắn máy, nhưng nay
già ông chuyển qua sửa xe đạp cho học sinh. Với người như ông Nam, mọi
thăng trằm trong đời ông đều đã trải qua.
Sau ngày ba mươi tháng
tư, cuộc sống của ông đã nghèo khổ thì giờ lại khổ cực thêm hơn. Thời
đó, chính quyền đánh tư sản để lấy hết vàng của dân. Bất kể ai, một ông
chủ hay một thằng hầu, miễn có vàng là phải giao nộp. Thêm vào đó là hai
cuộc đổi tiền càng làm cho kinh tế miền Nam thêm khủng hoảng. Hai triệu
đồng đổi được khoảng hai trăm đồng. Nhiều nơi, chính quyền còn ép giá
dân để tham nhũng. Phút chốc, khoảng cách giàu nghèo được thu hẹp lại
một cách tối đa. Chẳng còn ai giàu cả ngoài những người làm cho nhà nước
lúc bấy giờ. Những người mà ông Nam biết nếu còn chút vàng thì tìm mọi
cách vượt biên để tìm một cuộc sống công bằng hơn, một cuộc sống cho con
người ta cơ hội đổi đời.
Còn riêng ông Nam, lúc trước đã nghèo,
giờ giải phóng rồi thì cũng có khá hơn đâu. Ông bắt đầu học nghề sửa xe
để kiếm cơm dằn bụng mỗi ngày. Thời ấy thứ gì cũng phải đợi phân phát từ
trên xuống. Lúa gạo làm ra mà không được ăn, phải nộp cho hợp tác xã để
rồi đợi họ phát lại cho. Một mùa làm được năm chục vạ thì cuối mùa được
dữ lắm một hai vạ mà ăn. Cuộc sống không biết bao nhiêu là khổ cực.
Ông
Nam sống một mình trong một căn phòng trọ nhỏ mà ông đã mướn ở hơn gần
hai mươi năm rồi. Ông không còn người thân lẫn họ hàng vì họ đã chết hết
khi chiến tranh hoặc lưu lạc mất rồi. Lúc còn trai trẻ, ông có quen một
người con gái nhưng duyên nợ không thành vì gia đình cô gái chê ông
nghèo quá, không lo nổi cho con gái họ. Từ đó ông quyết định không theo
đuổi ai nữa cả vì “thân mình mình còn lo chưa xong nữa thì làm sao lo
được cho người khác.”
- Xin lỗi, ông vá lại bánh sau cho cháu được không ạ?
Đang suy nghĩ, ông Nam giật mình ngước lên. Đó là một cô nữ sinh nhễ nhãy mồ hôi bởi cái nóng bất tận của Sài Gòn.
- Ừ được, cháu đợi chút.
Ông
Nam bắt đầu làm. Đôi tay nhăn nheo dày cứng của ông tuy chậm chạp nhưng
rất chính xác. Ông làm công việc này như thể nó là bản năng của ông
vậy. Mười lăm phút, vậy là xong.
- Bao nhiêu tiền ạ?
- Ba ngàn.
Cô nữ sinh lấy tiền trả cho ông, cám ơn rồi dắt xe đi.
Đối
với ông Nam, ông không bao giờ nghĩ rằng công việc của mình là thấp
hèn. Ông luôn cho rằng công việc của ông quan trọng không kém gì công
việc của những kỹ sư, bác sỹ. Cuộc sống sẽ ra sao nếu không có những
người như ông?
Thời gian trôi qua, giờ đã là chín giờ tối. Ông
Nam tính gom đồ lại rồi về nhà nhưng ông cũng muốn nấng ná lại một chút
coi có kiếm thêm được vài nghìn nữa không? “Khốn nạn thật!” Ông suy nghĩ
trong đầu. Cuộc sống bao năm vẫn vất vả như thường. Tiền kiếm được cũng
chỉ vừa đủ ăn, còn dư bao nhiêu thì cũng đi mất theo mấy cơn bệnh cứ
vài tháng lại kéo đến một lần. Ông tự hỏi dân đen sống khổ cực như vầy
mà tụi quan liêu chẳng thấy sao? “Mình ngồi mót vài ngàn, còn tụi nó mót
tiền dân lên tới triệu đô?” Giờ đây ông mới thắc mắc không biết sao tụi
nó đếm nổi số tiền mà chúng tham nhũng nữa. Cả đời ông, tờ một đô ông
còn không biết mặt mũi ra sao nữa chứ nói chi là tới triệu đô.
Cái
nóng oi bức ở Sài Gòn giờ không còn nữa. Thay vào đó, cái lạnh nhẹ
nhàng nhưng cũng đủ cho ông Nam phải mặc thêm một chiếc áo khoác lên
chiếc áo xanh jean đã rách hai lỗ trên hai vai ông. Cuộc sống Sài Gòn
theo ông Nam không giờ ngủ. Vòng tuần hoàn bắt đầu khi những người quét
rác lạo xạo, những tiểu thương trong chợ bắt đầu chuẩn bị cho buổi chợ
sớm hay những người đi tập thể dục trong các công viên xuất hiện. Và
vòng tuần hoàn ấy kết thúc khi những vũ trường đã đóng cửa khiến những
cô chiêu cậu ấm chạy rầm rú ngoài đường đi tìm những cơn thác loạn khác.
- Này ông già, vá giùm tui bánh trước rồi bơm luôn bánh sau. Đụ mẹ, bữa nay xui quá!
Ông
Nam nhìn lên thấy một cậu thanh niên khoảng chừng hai mươi tuổi. Nhìn
thoáng qua ông biết đó là con nhà giàu. Tóc tai nhuộm vàng nhuộm đỏ,
mình đeo đầy trang sức trong khi miệng luôn phì phèo điếu thuốc.
- Cậu chờ chút.
- Lẹ lẹ giùm ông già ơi, tụi nó đi hết mẹ rồi!
Ông
Nam bắt đầu làm việc. Tay ông cố làm cho nhanh nhưng trong bụng ông
không muốn vậy. Ông ghét nhất tụi ăn chơi này. Ông cho rằng chúng là
loại quên cội quên nguồn. Người Việt thì phải tóc đen mũi tẹt. Không
đâu, chúng nhuộm tóc vàng lên, đi nâng mũi lên để mong thành Tây. Nhưng
chúng quên là dù bề ngoài chúng là Tây nhưng trong óc chúng vẫn là người
Việt. Chúng quên câu “tốt gỗ hơn tốt nước sơn” rồi. Mà tụi này chắc gì
đã đi học đâu mà biết. Học chi? Bây giờ không học cũng có tiền mà.
Ông
Nam làm xong. Cậu thanh niên đó trả tiền rồi rồ máy phóng đi để lại sau
lưng làn khói trắng. Ông Nam bắt đầu gom đồ lại, chất gọn ghẽ trong
thùng rồi để lên chiếc xe đạp. Ông đạp xe về ngang qua những chiếc xe mì
gõ thơm phức. Lòng cồn cào nhưng ông không có quen ăn đêm. Đường vào
nhà trọ ông không xa nhưng ngoằn ngoèo khó tìm. Tuy là người suốt ngày
phải chịu bụi bậm ngoài đường nhưng trong phòng ông mọi thứ đều rất ngăn
nắp và sạch sẽ. Ông không nhớ ông có thói quen gọn gàng từ bao giờ. Có
lẽ khi càng về già ông muốn mọi thứ trở nên giản dị hơn. Tắm xong, ông
Nam lấy chiếc radio đã cũ ra nghe. Khi nghe ông có khi nhìn vào một
khoảng không nào đó và bắt đầu suy nghĩ. Ông cảm thấy cuộc đời ông cô
đơn quá. Suốt ngày ông chả nói chuyện với ai cả ngoài những câu giao
tiếp thông thường với khách. Ông nghĩ có lẽ cuộc đời của ông chỉ làm bạn
với cô đơn mà thôi.
Tắt radio, ông Nam vào giăng mùng ngủ. Giấc
ngủ đến với ông dễ dàng bởi sự mệt mỏi trong cả ngày làm việc. Mắt ông
lim dim chìm vào giấc ngủ trước khi nhận ra hôm nay là ngày sinh nhật
lần thứ bảy mươi ba của mình.
PDi's
Mẹ
và vợ ngã xuống sông cùng một lúc, nếu cứu mẹ thì vợ sẽ chết hoặc cứu
vợ thì mẹ sẽ chết. Vậy nên cứu mẹ hay cứu vợ hoặc là không cứu cả hai?
MẠNH TỬ: Bố chết từ khi còn nhỏ, mẹ nuôi
nấng, dạy dỗ ta rất khó nhọc. Mẹ phải ba lần dọn nhà để tránh những ảnh
hưởng xấu, dành món ngon cho ta ăn, mua áo đẹp cho ta mặc, tất cả là để
cho ta có thể ngẩng cao đầu nhìn thiên hạ. Mẹ và vợ cùng ngã xuống sông,
tất nhiên ta phải cứu mẹ rồi. Lấy chữ hiếu làm đầu, vợ chết thì lấy vợ
khác, mẹ chết làm gì có mẹ nữa! Trên thế gian này chỉ có Mẹ là tốt
nhất. Không có mẹ, con trẻ như cỏ cây, biết bấu víu vào đâu? Mẹ! Con sẽ
cứu mẹ! Mạnh tử nhảy ùm xuống sông. CHU U VƯƠNG: Vợ và mẹ
cùng ngã xuống sông, tất nhiên là phải cứu vợ trước. Nghĩ lại ngày trước
ta đùa giỡn với nàng, nhìn nàng cười, đến cả giang sơn lẫn sinh mạng
nhỏ bé của ta cũng chẳng nghĩa lý gì, huống hồ là mẹ! Khi lập Thái tử,
bà ấy còn định bỏ ta làm ta suýt mất cả ngôi báu. "Tình cảm đằm thắm, ta yêu nàng rất nhiều, ta sẽ cứu nàng!" Chu U vương cũng nhảy ùm xuống sông. LƯU BỊ: Anh
em như chân tay, vợ con như áo mặc; áo rách có thể vá, chân tay gãy
không thể lành. Chỉ cần Nhị đệ và Tam đệ của ta không ngã xuống sông là
được, những kẻ khác ta không thèm để ý. "Mẹ ơi! Nàng ơi! Các người chết thật thê thảm!" Lưu Bị đứng trên bờ sông khóc lớn. TÀO THÁO: Thà rằng ta phụ người chứ không để người phụ ta, mẹ ta hay vợ ta cũng thế thôi, chỉ cần ta không ngã xuống sông là được rồi. "Ta
nhẹ nhàng đi cũng như khi ta nhẹ nhàng đến, ta vẫy tay chào không một
chút vấn vương." Tào Tháo vừa ngâm thơ vừa chầm chậm bước đi. KHUẤT NGUYÊN: Thế
gian này u ám quá,triều đại này thật hủ bại! Sống cũng chẳng còn có ý
nghĩa gì, chi bằng chết cho trong sạch. Song anh có thể rửa mặt và rửa
chân cho ta. Khoảng trời hiện tại là khoảng trời u ám, chẳng còn có
thể nhìn tinh tú trên trời. Mẹ ơi! Nàng ơi! Ta cùng nhau chết ở nơi
đây!" Khuất Nguyên vừa hát vừa từ từ nhảy xuống sông. TRANG TỬ: Sinh
về đâu và chết sẽ về đâu? Mẹ và vợ ta chết cứ chết, chẳng qua chỉ là từ
trạng thái hữu hình trở về trạng thái vô hình, có gì phải đau đớn, có
gì phải xót thương? Chẳng cần phải cứu ai cả! Trang tử ngồi xuống, tay
nắm một mảnh sành vừa gõ nhịp vừa hát, mắt nhìn mẹ và vợ chìm đần xuống
sông, nét mặt mãn nguyện. HOÀ THÂN : Ai ngã xuống sông
thì cứ ngã, cái ta yêu là tiền bạc. Tiền bạc là mẹ ta, là vợ ta. Sao
trước khi ngã, các người không mặc ít quần áo thôi, điều đáng tiếc nữa
là trâm vàng, khuyên bạc còn ở trên đầu các người. "Có tiền là có tất cả!" Hoà Thân đứng trên bờ vùa nhìn mẹ và vợ dần dần chìm xuống sông vừa thở dài. VƯƠNG BỘT: Lòng
bàn tay và mu bàn tay đều là thịt. Vợ là người ta yêu nhất, mẹ là người
thân thiết nhất. Vậy phải làm thế nào đây? Thôi cứ nhảy xuống sông,
thấy ai ở gần thì cứu. Vương Bột vội nhảy ùm xuống sông. "Chết rồi! Ta quên mất là ta cũng không biết bơi!" Vương Bột vẫy vùng một cách tuyệt vọng rồi từ từ chìm xuống sông. Còn bạn, bạn sẽ xử trí sao đây?
Cách
đây đã lâu tôi có được đọc một bài viết nói về 3 loại tình yêu trên thế
giới này: Tình yêu Nếu, Tình yêu Vì và Tình yêu Mặc dù. Theo trí nhớ mơ
hồ của mình, tôi xin viết lại câu chuyện về 3 loại tình yêu này, để các
bạn cùng đọc.
Tình Yêu Nếu
Câu
chuyện “Tình yêu Nếu” xảy ra tại Nhật Bản, đất nước với những truyền
thống quy củ và chặt chẽ. Niềm tự hào theo tinh thần Samurai vẫn còn in
đậm trong cách sống của người dân xứ "Mặt trời mọc" này!
Mấy
năm trước đây khi kỳ thi vào đại học tại Nhật Bản diễn ra, đã có rất
nhiều bài báo viết về sự kỳ vọng quá cao của các bậc phụ huynh gây nên
áp lực tâm lý căng thẳng đối với con cái họ, những sĩ tử sắp bước vào kỳ
thi căng thẳng. Điều hiển nhiên là cha mẹ nào cũng muốn con mình đỗ đại
học, để được tự hào hãnh diện nói với họ hàng, làng xóm hay cả với đồng
nghiệp cơ quan. Đôi khi niềm tự hào đó trở nên “bất diệt”, không ai
được phép làm tổn hại nó.
Nhưng
sau khi kỳ thi diễn ra và bảng điểm đã được các trường đại học đăng
lên, thì liên tiếp trên những mặt báo lại là hàng tít nói về các vụ tử
tự của những học sinh đã trượt! Trong số đó có một cậu học sinh đã tự
kết thúc cuộc đời mình bằng khí gas. Theo như bài báo, cha của cậu học
sinh này đã luôn nói với con trước khi kỳ thi diễn ra: “Nếu con đỗ đại
học, cha sẽ mua cho con (cái này … cái nọ), cha sẽ đưa con đi chơi (đây
đó), cha sẽ cho phép con được làm những gì con muốn…”. Cậu học sinh này
đã trượt trong kỳ thi một năm trước đó. Sau kỳ thi trượt đó, cha cậu đã
thúc ép cậu đi học tại các lò luyện thi, và thường xuyên mắng mỏ. Người
cha luôn hy vọng con mình sẽ đỗ vào trường đại học hạng nhất vì cấp 3
cậu đã học tại một trường cũng rất “đỉnh”. Nhưng sau kỳ thi lần thứ hai
này, biết cậu trượt cha cậu đã hoàn toàn không nói một lời. Chính áp lực
đó khiến cho cậu cảm thấy mình không còn ý nghĩa gì đối với cha mẹ. Và
điều này đã dẫn đến cái chết đầy thương tâm kể trên!
Tình
yêu của cha mẹ cậu học sinh này chính là loại Tình yêu Nếu. Tình yêu
đấy chỉ luôn xảy ra trong một tương lai có điều kiện. Chỉ khi tương lai
đó xảy ra thì tình yêu mới tồn tại. Ở trường hợp trên, thì tương lai có
điều kiện là tương lai sau kỳ thi với điều kiện là cậu học sinh phải đỗ
vào đại học. “Nếu” tương lai này xảy ra, cha mẹ cậu mới dành cho cậu
tình yêu của mình. Còn “nếu” tương lai này KHÔNG xảy ra, cha mẹ cậu sẽ
không yêu thương cậu nữa. Điều này thể hiện ở những lời mắng mỏ và dửng
dưng đối với cậu. Họ không cần quan tâm tới khả năng của cậu bé, và liên
tiếp thúc ép cậu thực hiện theo những gì họ mong muốn. Điều mà bậc cha
mẹ này yêu nhất có lẽ là danh dự và sự tự hào của mình, hơn là đứa con
họ đã rứt ruột đẻ ra.
Vậy
đấy, tình yêu Nếu thực chất ra là loại tình yêu ích kỷ và đòi hỏi. Một
người yêu bạn mà luôn đòi hỏi ở bạn những điều mà quả thực bạn khó có
thể đáp ứng hoặc đáp ứng mà không thấy thoải mái, thì khả năng rất cao
xảy ra là người mà họ yêu chỉ là chính họ; và tình yêu họ dành cho bạn
sẽ chấm dứt khi bạn không thể đáp ứng được những điều họ cần nữa. Tình
yêu bạn bè hay tình yêu đôi lứa cũng đều có thể xảy ra trường hợp này.
Tình yêu Vì
Tình
yêu Nếu là tình yêu ở thì tương lai có điều kiện, thì Tình yêu Vì lại
là tình yêu xảy ra trong quá khứ và hiện tại có điều kiện.
Câu
chuyện về một đôi trai gái yêu nhau có thể cho bạn thấy rõ điều này. Cô
gái trong câu chuyện này là một người thiếu nữ có vẻ đẹp rất trong sáng
và đầy ấn tượng, người con trai yêu cô gái và luôn chiều chuộng cô. Cho
đến một lần cô gái vô tình bị tai nạn do hỏa hoạn, cô được cứu thoát
chết nhưng gương mặt bị bỏng đã trở nên dị hình dị dạng. Hồi đó phẫu
thuật chỉnh hình chưa phát triển, do đó cô gái chỉ có cách chung sống
với những vết sẹo. Niềm an ủi duy nhất lúc bấy giờ đối với cô là những
lời ngọt ngào mà người yêu đã từng hứa hẹn: ”Anh sẽ yêu em mãi mãi”.
Nhưng ngược với những lời hứa hẹn của mình, chàng trai khi nhìn thấy
gương mặt người yêu lại tỏ ra lạnh lùng, và rờn rợn, không âu yếm lấy
một lời. Sau đó thì người ta hoàn toàn không thấy anh chàng này đến thăm
người thiếu nữ tội nghiệp kia nữa.
Đọc
câu chuyện này xong, hẳn bạn cũng đã hiểu người con trai này yêu cô gái
đó là VÌ nhan sắc của cô gái mà thôi. Khi nhan sắc này bị mất đi, tình
yêu trong trái tim chàng ta cũng “bay hơi”.
Tình
yêu vì là tình yêu có điều kiện cụ thể. Sự tồn tại của Tình yêu Vì sóng
đôi cùng với sự tồn tại của những điều kiện cụ thể. Do đó chúng cũng
cùng mất đi.
Ta
thường gặp Tình yêu Vì trong những câu nói của người đời khi họ e sợ
người ta chỉ yêu họ vì một điều gì đó, như kiểu yêu vì người đó có “nhà
mặt phố, bố làm to” chẳng hạn. Song không thể phủ nhận là thường thì vẻ
ngoài của một người lại là điểm nhấn khiến người khác yêu. Tuy nhiên vẻ
ngoài đó chỉ gia tăng thi vị cho tình yêu của bạn mà thôi, một người yêu
bạn chân thành sẽ chẳng bao giờ để ý đến vẻ ngoài của bạn quá nhiều
đâu.
Tình yêu Mặc Dù
Tình
yêu Mặc Dù là tình yêu của Chúa trời. Tình yêu của những “Bồ tát”. Tình
yêu này tồn tại trong cõi vĩnh hằng, một tình yêu hoàn toàn không có
điều kiện, không phải VÌ hay NẾU một điều nào cả. Chúa sẽ nói với bạn
những lời như: “Ta yêu con dù cho con trông như thế nào, dù cho con
thông minh hay vẫn đang chìm trong tăm tối!”
Đức
mẹ Teresa, vị sơ đã nhận được giải Nobel hòa bình trước đây cũng vậy.
Bà có một tâm hồn thánh thiện, rộng mở, và luôn nghĩ tới những đứa trẻ
khốn khổ. Bà đã hiến dâng cả cuộc đời mình để cứu giúp những đứa trẻ đó.
Như vậy có thể nói tình yêu Mặc Dù là tình yêu vĩ đại nhất, chứa chan
sự chân thành, lòng rộng mở và sự vị tha cao cả, tình yêu Mặc Dù không
phân biệt người đẹp hay người xấu. Thứ tình yêu lớn lao này được ban
tặng cho tất cả muôn loài.
Thực
ra khi nói đến tình yêu Mặc Dù vĩ đại như vậy nhưng không có nghĩa tình
yêu này chỉ tồn tại ở Chúa, tình yêu này ngược lại tồn tại trong tâm
hồn tất cả mọi người, có lẽ nó không bao trùm hết trái tim họ, nhưng
luôn luôn có một phần trái tim con người chứa chan tình yêu này. Tình
yêu Mặc Dù là lòng xót thương sự vị tha vô hạn trong trái tim của mỗi
chúng ta.
Trong
tình yêu đôi lứa, tình yêu Mặc Dù có thể xuất hiện khi bạn tha thứ cho
người mình yêu những lỗi lầm không đáng có, hay đôi khi chỉ là DÙ họ có
thế nào chăng nữa bạn vẫn không thể xa họ, bạn thực sự yêu con người đó
không phải VÌ hay NẾU một điều nào cả, DÙ cho họ có đôi khi cáu gắt, dù
cho họ có đôi khi không tinh ý… bạn vẫn yêu họ. Đấy là nét đẹp của tình
yêu Mặc Dù.
Tình
yêu đôi lứa có thể nói là sự tổng hợp của 3 loại tình yêu trên. Nhưng
cách thức pha trộn 3 loại trên như thế nào để có thể tạo ra một tình yêu
bền vững và ngọt ngào lại nằm trong chính trái tim của các bạn!
"Lịch
sử là tự nhiên". Thế tức là cái gì tự nhiên nhất thì vĩ đại nhất. Cứ
nống lên là vĩ đại à? Việt Nam buồn cười. Thi đua khác nào kiễng chân
lên, có tăng được chiều cao đâu. Nước ta thế, khẩu hiệu càng nhiều, đất nước càng khốn nạn.(Bài giảng của giáo sư Hồ Ngọc Đại tại trường viết văn Nguyễn Du)(Bài
giảng của giáo sư Hồ Ngọc Đại tại trường viết văn Nguyễn Du. Giáo sư
đầu bạc trắng, áo trắng, quần trắng, giọng nói sang sảng, giọng điệu hài
hước và thẳng thừng).Năm điều cơ bản của buổi học:1. Sự tương quan giữa triết học và lịch sử.2. Sự tồi tệ của nghị quyết và chính sách.3. Sự cần thiết của mở rộng/ phá bỏ tư duy cũ.4. Phát hiện lớn nhất của con người là Công Nghệ Sinh Đẻ.5. Ta tạo ra chính mình.Tôi xin nói ngay là, tôi nói điều tôi nói, còn tiếp nhận hay không là việc của các anh các chị.Thơ dù đề là "vô đề/ không đề" thì vẫn cứ là có đề. Vậy hôm nay bài giảng của tôi có đầu đề là "Triết học và lịch sử".Có
hai vấn đề tôi cho là cơ bản nhất trong các vấn đề cơ bản: triết học và
lịch sử. Xin nhớ cho rằng, chúng ta không mày mò điều mà nhân loại đã
đi qua. Ta sinh ra thế giới đã có sẵn, anh buộc phải chấp nhận những
điều có sẵn đó. Và ta phải chịu quá nhiều sức ép. Dưới những sức ép
không gì cưỡng lại đó, ta cứ ngỡ là mình được tự do.Anh
ngồi yên ở đây, anh phải chịu sức ép của không khí, phải chịu lực hút
của trái đất. Ta thấy điều đó là tự nhiên, ai cũng phải chịu những sức
ép ấy, vậy là chẳng ai phải chịu sức ép cả.Quay
lại với triết học và lịch sử. Tính triết học được hiểu là cái lý cuối
cùng của cuộc đời (không thấy được bằng mắt); còn lịch sử được hiểu là
cái có thật, cái đã/đang/sẽ có thật, hoàn toàn trần trụi.Mấy
ngàn năm nay, nhân loại bao giờ cũng đứng trước hai vấn đề: triết học
(tinh thần) và lịch sử (vật chất). Nhà văn như các bạn là phải hiểu vật
chất một cách rất tinh thần.Tôi
chẳng hiểu tại sao lại có thứ câu hỏi ngu xuẩn đến thế, không hiểu sao
có loại nhà trường ngu như thế! Đấy là cứ đặt ra hai câu hỏi cho học
sinh: vật chất có trước hay tinh thần có trước? Cái nào quyết định cái
nào? Điên à! Như mấy anh nào cứ hỏi con gà có trước hay quả trứng có
trước ấy, hỏi để làm gì?Lịch
sử và triết học tương đương nhau. Hegel nói: "Lịch sử và triết học là
hai hình thái tương đương nhau". Anh chị chú ý chữ "hình thái", hay là
"hình thức" ở đây. Hôm nay tôi mặc áo màu trắng, ngày mai tôi mặc áo đỏ,
hoặc có lúc nào có chị gặp tôi không mặc áo gì cả, vẫn nhận ra tôi. Bởi
đó chỉ là hình thức thôi.Triết
học và lịch sử có sự chuyển hóa lẫn nhau. Ngày xưa vợ chồng gọi nhau là
"mình" là triết học nhất. Mình mà lại không phải là mình. Bây giờ không
còn gọi nhau như thế là bởi nhiều mình quá. Và phải hiểu rằng khi gọi
"thằng chồng" là đã ám chỉ có "con vợ" ở trong rồi.Tư duy quá rạch ròi tạo ra trình độ thấp. Cái nhìn thấy chứa cái không nhìn thấy.(Giáo
sư giơ cánh tay lên) Tôi đố các anh các chị đây là cái gì? (Hội trường:
cánh tay). Cánh tay à? À, tôi nghe thấy có chị nào bên dưới bảo đây là
cái gối. Đúng đấy, với riêng chị có thể đây là cái gối. Với người khác
có thể là gọng kìm, là quả đấm.Hiểu
rõ hai vấn đề, nhìn thấy hai mặt của một sự việc, các anh chị sẽ viết
văn thoải mái hơn. Trên đời không có cái gì tồn tại đơn độc hết. Trong
đời, cư xử cũng chính là một dạng triết học. Như tôi, giảng bài cho các
anh các chị thì là Giáo sư, nói những gì, quay ngang quay dọc ra sao,
nhìn ngó thế nào. Tôi về nhà, vợ gọi: "Đại đâu?" là phải "Dạ!" ngay (GS
khoanh tay cúi đầu), không thì… chết với nó!Tiếp
theo, tôi xin nói về "siêu hình, biện chứng". Hegel nói, "toàn bộ triết
học thâu tóm vào phương pháp". Có hai phương pháp cơ bản: siêu hình và
biện chứng.Siêu hìnhHegel được coi như "ông trùm của duy tâm". Ông nói: "các nhà triết học phê bình tôi, họ tưởng tôi cũng ngu như bọn duy vật".VD:
các cô trong đây giữ cho mình một cái ảnh trẻ nhất, đẹp nhất, mỗi khi
ai hỏi thì đem ra khoe, hoặc yêu mến ai đem ra tặng. Các cô ngày thường
có thể đanh đá, chua ngoa cau có, nhưng bức ảnh chụp lại một tích tắc
đẹp và chặn đứng sự vận động của nó (siêu hình). Cái ảnh đó là sự thật,
không hề bịa, nhưng lại sai (ngày thường con bé đành hanh, sao trong ảnh
lại hiền dịu thế).Biện chứngTức
là để sự vật vận động và nghiên cứu nó trong lịch sử. Như thế thật mà
không thật. Xem phim là một điển hình về biện chứng giả (thực chất là
những siêu hình kế tiếp).Mấy nghị quyết của Nhà nước giả là vì thế: cuộc sống vận động, nhưng nghị quyết thì đứng. Ngu thế chứ! Điển
hình của sự sống là luôn luôn vận động. Hãy xem những nghị quyết như
những cuốn tiểu thuyết. Hai đứa đấy lúc đầu gặp nhau thì chúng nó vui,
chắc gì cả đời còn lại chúng nó vui?Mà tư duy kiểu Việt Nam: không sai là đúng, không đúng là sai, có chết không.Như vậy, hãy tin vào triết họTrong văn chương, anh không bao giờ là anh thì anh mới là anh. Anh luôn luôn là anh thì anh chết. Sự ổn định chỉ là ước lệ, nhưng cũng không nên tin vào triết học.Không
phải đi đâu xa, cuộc sống chính là lịch sử. Ta sinh ra từ đó và ta sống
chết với nó. Cho nên các bà già nông thôn triết học lắm.Triết học cao thì nhìn cuộc sống rõ. Cuộc sống đích thực thì triết học mới cao được.Ở thế hệ của chúng ta, cuộc sống vận động rất nhanh. Mác nói: "rồi có lúc một ngày bằng 20 năm", chính là lúc này đây.Mác
nói: "lịch sử là tự nhiên". Khái niệm "lịch sử" ở đây chính là cuộc
sống thực, là thực tiễn, là hiện thực, là hiện thực khách quan, như các
anh chị thường dùng. Hồi đó Mác tí tuổi đầu, chưa tới 30, mà một ông GS
70 tuổi vẫn phải trích dẫn (ý GS tự nói mình) thì các anh chị biết là
Mác giỏi thế nào.Triết
lý cuộc sống hết sức đơn giản: muốn gì thì gì, cứ phải sống đã. Ăngghen
nói: "Sống là sự trao đổi chất". "Trao đổi" tức là phải có hai bên, có
chất trao đổi, có sự vận động về thời gian và không gian."Lịch sử là tự nhiên". Thế tức là cái gì tự nhiên nhất thì vĩ đại nhất.Cứ
nống lên là vĩ đại à? Việt Nam buồn cười. Thi đua khác nào kiễng chân
lên, có tăng được chiều cao đâu. Nước ta thế, khẩu hiệu càng nhiều, đất
nước càng khốn nạn.Năm
69,70 gì đó, tôi sang Liên Xô học. Những người bạn Liên Xô nói với
nhau: "Các bạn ơi, chúng ta nên thương anh Đại. Cái mà chúng ta sắp đổ
rồi thì anh Đại sang học".Họ
khuyên tôi nên đọc Platon, Kant, Hegel, Marx- chỉ cần đọc 4 ông ấy
thôi, và chú thích cách đọc: thứ nhất, lúc nào chán không còn việc gì
làm nữa thì hẵng đọc; thứ hai, đừng đọc theo hệ thống, hãy đọc lung tung
bạ đâu đọc đấy.Tôi không hiểu nổi những lời khuyên của họ. Nhưng chính cách đọc ấy làm tôi mở rộng tư duy, không theo khuôn thước nữa.Các giáo trình triết học bây giờ buồn cười, bảo sai thì không sai, nhưng mà học chẳng để làm gì.Có
mấy người mời tôi đến dạy, sợ không đủ thù lao. Trời ơi, sinh viên là
thù lao lớn nhất đối với tôi. Mà chính ra họ sợ tôi đến làm loạn sinh
viên. Sinh viên là bọn dễ nổi loạn nhất.Trong trường học, các anh chị toàn dạy Dao, Kéo cả, chẳng thấy Mác đâu hết.Mác
nói: từ trước đến giờ, các cuộc cách mạng đều là của số ít, không thấy
cuộc cách mạng nào là của số đông. Ông hi vọng ở cuộc cách mạng tư sản
Pháp, nhưng về sau ông thất vọng.Các
anh chị xem này, lúc đầu có hai loại người là "chủ nô và nô lệ". Hai
loại này bị thay thế bởi "địa chủ và nông dân". Hai loại này lại bị thay
thế bởi "tư sản và vô sản". Thế
bây giờ muốn tư sản chết mà mỗi vô sản sống thôi à? Vô lý! Thằng đấy
chết phải có thằng khác thay vào, hoặc là phải có hai thằng mới.Có phải về mặt triết học, "nông dân" là phản động, bởi họ đại diện cho phương thức sản xuất cũ nên phải hủy bỏ không?Ông.... hỏi tôi có gì trách Đảng không. Tôi bảo, tôi giận chứ tôi không trách, mà tôi quý tôi mới giận. Thứ
nhất, ngàn đời nay Việt Nam toàn nông dân, nhưng chính sách với nông
dân tệ quá. Các vị cũng từ nông dân mà ra chứ đâu. Thứ hai là chính sách
với trí thức. Bọn này cực kỳ yêu nước, chỉ phải tội chúng nó hay chửi
lung tung, thì Đảng hay cà khịa với chúng nó.Lúc
đầu trên đời không có gì hết, chỉ là một thế giới vô cơ. Sau đó xuất
hiện sự sống hữu cơ, rồi có thực vật và động vật. Lịch sử luôn sáng tạo
ra cái mới. Đến khi con người ra đời thì toàn bộ cơ sở tự nhiên đã có
rồi.Về mặt lịch sử, ta có cơ thể người. Về mặt triết học, ta có "phạm trù người".Người
là sản phẩm sau cùng của lịch sử tự nhiên. Việc mà toàn bộ lịch sử tự
nhiên làm suốt tỉ tỉ năm qua thâu tóm vào trong CÔNG NGHỆ SINH ĐẺ. Đó là
tinh túy của lịch sử.Ta
biết rằng ông Trời làm khoán, rất chắc chắn, an toàn tuyệt đối: con bò
sẽ đẻ ra con bò, con vịt lại đẻ ra con vịt... Và muôn loài cho gì hưởng
nấy.Riêng con người tự sinh ra mình, qua lao động. Loài người là loài ương bướng.Con
khỉ đầu tiên đi bằng hai chân, thể nào cũng bị đồng loại phê bình, họp
kiểm điểm mạnh lắm. Cũng như cái anh đầu tiên nghĩ tới việc đi xe đạp,
khác hẳn việc cưỡi ngựa hoặc đi xe ngựa (vẫn là dùng sức bộ), chắc chắn
sẽ bị hàng xóm cười: "thể nào nó chẳng ngã?".Nhưng có xe đạp, loài người mới được giải phóng tư duy, rồi mới có ô tô, máy bay, đỡ sức.Nói
về chữ "ra sức". "Ra sức" để làm gì, ngu muội! Tôi đi ô tô, tôi nhẹ
nhàng khởi động xe, không việc gì phải dùng sức hết. Thế lẽ ra phải đề
cao mấy thằng "không ra sức", đằng này lúc nào cũng hô hào "ra sức", có
điên không.Con
người ta vĩ đại là ở tinh thần, không ở thể xác. Ông Mác cao có 153cm,
nếu đi thi hoa hậu thì ông cao vừa đến eo, mà với mãi hai tay lên chưa
chắc đã với được đến chỗ cần với. Nhưng ông vẫn vĩ đại. Như vậy là tinh
thần quan trọng hơn cơ thể.Tôi
nói câu này: "con người là một thực thể tinh thần"- cái này nhiều ông
sợ không dám nói. Con người là một thực thể tinh thần, do đó loài người
tự sinh ra mình, bất chấp Kinh Thánh.Ta
quen "lạy Trời mưa xuống, lấy nước tôi uống, lấy ruộng tôi cày..." Tư
duy hèn hạ. Lại còn "nước, phân, cần, giống", nghe thì rất vĩ đại khi
khái quát nó lên, nhưng đồng thời cũng rất chung chung. Bao nhiêu
"nước", "phân" lúc nào?(Quay
lại công nghệ sinh đẻ). Cuối thế kỷ XIX, người ta phát hiện ra cơ chế
thụ thai. Trước đó thì có con là việc trời cho. Bây giờ muốn lúc nào có
lúc đấy, có hay không đều được. Bây giờ "coi trời bằng vung", dám làm
rồi.Và có công nghệ sản xuất vật chất thì ắt phải có công nghệ sản xuất tinh thần.Người ta hỏi tôi: 30, 40 năm qua, anh làm được gì? Tôi đáp, ngần ấy năm tôi chỉ làm được có ba chữ thôi.(Ba chữ gì?)Có ba chữ thôi.(Nhưng là ba chữ gì?)HỒ NGỌC ĐẠI!(cả hội trường ồ lên vỗ tay).Tôi xin kết thúc bài giảng ở đây.(Tôi cũng xin kết thúc bài ghi ở đây).
huynhsuhuynh.multiply.com
Trí tuệ - tri thức
* Sự thật cuộc đời trong y phục anh hề.
* Thông minh mà nghèo thì không phải là người thông minh nữa.
* Người khôn và kẻ ngốc luôn luôn là điều bí ẩn đối với nhau.
* Người thông minh không phải là người đọc nhiều mà là người hiểu được nhiều từ những điều đã đọc.
* Người thông minh làm thêm bạn, người ngốc nghếch làm thêm thù, còn người anh minh làm thêm người thông minh.
* Kiến thức càng mang tính khoa học cơ bản thì càng khó áp dụng vào thực tế.
* Đi học muộn cũng có cái lợi vì nó góp phần làm giảm nạn kẹt xe.
* Cuộc sống, đó không phải là những gì ta muốn mà là những gì ta có thể kiếm được.
* Cái chính yếu luôn nằm ở giữa...
* Tất cả những vật không thể bẻ cong được thì sẽ bị bẻ gẫy.
* Vết thương nặng nề và khó chạy chữa nhất, đó là đổ vỡ lương tâm.
* Nếu ngoài chợ không còn trật tự thì có nghĩa là luật pháp đã chuyển sang cơ chế thị trường.
Tình yêu - Hôn nhân
* Hôn nhân là khi chàng trai trẻ mua rau thay vì mua hoa.
* Tình yêu đến rồi đi nhưng con cái, nợ nần và bệnh tật sẽ ở lại.
* Bạn của bạn tôi là bạn tôi. Nhưng bạn của bạn gái tôi chưa chắc đã là bạn tôi.
* Mỹ nhân làm mềm ý chí nhưng làm cứng thân thể
* Yêu một cách vô tư nhưng không miễn phí.
* Càng biết nhiều về phụ nữ, càng khó có thể lạc quan.
* Khi người đàn ông buồn, anh ta tìm một phụ nữ; khi người đàn ông vui, anh ta lại tìm thêm một phụ nữ khác.
* Có hai dạng phụ nữ, một dạng nói thẳng với bạn về các nhu cầu của họ, còn dạng kia thì nói bóng gió
* Tình yêu như mạng nhện, chạm vào là dính liền.
* Tại sao chúng ta cứ hay tưởng rằng vợ người và xe hơi của người hay hơn? Vì cả hai đều dễ khởi động hơn.
*Đẹp trai để thương nhớ, còn giàu có để lấy làm chồng.
*Đàn ông cần có tương lai, còn đàn bà cần có quá khứ.
*Không quan trọng là với ai, quan trọng là như thế nào
*
Có thể có những người phụ nữ không bao giờ phản bội chồng mình, nhưng
không thể có người phụ nữ chỉ phản bội chồng mình một lần duy nhất.
* Một người phụ nữ đoan chính không chỉ cần biết cởi bỏ y phục một cách chậm rãi, mà còn phải biết mặc váy áo vào thật nhanh.
* Người đàn ông hạnh phúc là người có vợ già và xe mới. Người đàn ông bất hạnh là người có vợ trẻ và xe cũ.
* Muốn gìn giữ hạnh phúc gia đình thì thỉnh thoảng phải biết nhìn vợ bằng con mắt của ông hàng xóm
* Càng có tuổi thì cơ hội yêu nhau tới đầu bạc răng long càng lớn.
* Mọi tai họa xảy ra trên đời chỉ vì phụ nữ không nghe lời đàn ông, còn đàn ông lại nghe lời phụ nữ.
* Đôi khi tình tiết ngoại phạm 100% lại chính là bằng cớ phạm tội chắc chắn nhất.
* Không có người phụ nữ xấu, chỉ có người phụ nữ không biết đi thẩm mỹ mà thôi.
Thực tiễn - Thành công
* Học vấn giúp người ta sai lầm một cách bài bản.
* Trên bước đường thành công có la liệt dấu chân... vấp ngã của những người thất bại.
* Kiếm bộn tiền không phải vì làm việc tốt mà vì không quấy rầy người làm việc tốt.
* Nếu vì sai lầm của bạn mà người khác phải trả giá thì đó không còn là sai lầm nữa rồi.
* Người cứu vớt ta trong hoàn cảnh sắp hết hơi chưa chắc đã là bác sĩ, mà rất có thể chỉ là một người... bơm xe.
* Tôi chưa có nhiều tiền đến mức nghĩ rằng tiền không mang lại hạnh phúc
* Chỉ những gì không thay đổi được mới là sai lầm.
* Thà là nhà kinh điển còn sống hơn là làm người đương thời đã chết.
* Chúng ta thường thích nghe lời người khác, đặc biệt nếu đó là người đã quá cố.
* Người có thể cười được trong tình huống khó khăn chắc đã tìm ra hình nhân thế mạng.
* Thật tốt khi có điều để mà nhớ lại, nhưng tốt hơn nếu không có gì để phải quên cả.
* Không cần tự mình sinh ra những ý tưởng thông minh. Hãy tìm kẻ thông minh để anh ta "đau đẻ".
*Chỉ cần một ly rượu thôi là đủ thấy cuộc sống thay đổi.
* Tính khiêm tốn là một dạng tự kiêu ít làm những người xung quanh khó chịu nhất.
* Có thể bạn không cao nhưng người khác vẫn phải ngước nhìn vì bạn... đang bị mắc kẹt trên ngọn cây nào đó.
* Cuộc đời giống như nhạc jazz, càng ngẫu hứng càng hay.
* Khát vọng lớn nào chẳng gặp khó khăn về tiền bạc.
* Hạnh phúc, đó là khi có sức khỏe tốt và trí nhớ tồi.
* Nếu bạn không bao giờ cảm thấy muốn vi phạm chí ít là một trong 10 điều răn thì có lẽ là bạn đang có điều gì đó không ổn.
* Chỉ những ai công không thành danh không toại mới biết cách nói hay ho về những bí quyết để công thành danh toại.
* Chạy, chạy nữa, chạy mãi, chạy cho... được việc mới thôi.
* Thật tốt nếu tìm ra chỗ của mình nhưng thật tồi tệ nếu không thể rời khỏi chỗ đó.
* Đường đi khó, không khó vì ngăn sông cách núi, mà vì... xót tiền mãi lộ.
* Muốn dễ ngủ thì hãy xem các bộ phim truyền hình không phát kèm quảng cáo.
* Người lười thường vô hại, nhưng người có hại lại không lười.
* Một ngày... tham bằng ba năm làm.
* Muốn hái ra tiền thì phải biết cách thỏa mãn nhu cầu của người khác.
* Đừng vội đi đến kết luận mà cấp trên chưa đưa ra.
* Mạnh thường quân là người có thể cho tiền dễ hơn là giải thích, nhờ đâu mà lại có nhiều tiền đến thế.
* Con hơn cha như nhà... mặt phố.
Có
một câu chuyện kể: Ngày xưa, xưa thật là xưa, chó và mèo gặp nhau trong
rừng, chúng nhìn thấy đối phương và khá hài lòng về người bạn mới,
trong đầu chúng nghĩ sẽ có một mối quan hệ tốt với "kẻ kia". Và vì thế
chó vẫy đuôi biểu hiện sự vui vẻ. Tín hiệu này thật dễ hiểu với người
yêu chó và họ cũng biết nếu chó gầm gừ thì chúng đã sẵn sàng chiến đấu. Nhưng
mèo không cho là vậy. Từ nhỏ mỗi lần bú sữa mẹ, chúng phát ra tiếng gừ
gừ nho nhỏ trong miệng nhằm báo cho mẹ biết mình đã nhận được sữa, đồng
thời thể hiện sự thích thú. Khi lớn lên, mèo đem nguyên ký ức của mình
thành một thói quen, và để tỏ ra thân thiện mèo đã gừ gừ. Ôi,
chó lại cứ tưởng mèo đang muốn gây sự với mình. Nhưng nếu bạn yêu mèo,
bạn sẽ rõ khi sắp xung trận mèo sẽ lắc đuôi liên tục. Hoá ra trong tình
huống ấy, mèo đã nghĩ chó muốn tấn công mình. Từ đó chó mèo không đội
trời chung. Chỉ vì sự hiểu lầm đáng tiếc mà lý ra hai kẻ rất hợp làm bạn
tâm giao lại trở thành kẻ thù.

Sự
hiểu lầm này hoá ra chỉ vì chúng dùng chính cảm giác của mình, những tư
duy của mình để suy đoán kẻ còn lại, thật sự vì chúng không cố gắng
hiểu tâm hồn của kẻ khác loài kia. Chúng ta cũng vậy. Bạn và tôi
có lúc nào đó cũng có hiểu lầm, nhưng chính chúng ta cũng không nhận
ra, dù chúng ta cùng là loài người. Vậy đó, bạn của tôi. Để hiểu
được một người là thật sự khó. Nhưng nếu chúng ta chịu khó nghĩ theo
cách của người khác một chút hoặc chỉ đơn giản là đặt mình ở vị trí của
người khác, thì chúng ta sẽ tránh được biết bao hiểu lầm. Và cuộc sống
sẽ đẹp hơn nhiều khi được nhìn thấy nụ cười của những người bạn, phải
không?
 |
|
| Nguồn tin từ : http://my.opera.com/mr_binh88/blog/2008/09/10/co-tich-cho-meo |
THẾ HỆ MẤT MÁT ?
Cánh
cửa nhà đóng kín sau giờ làm việc. Màn hình máy tính sáng hầu như 24/7.
Những buổi tối bơ vơ. Đó là cuộc sống của tôi và bao bạn trẻ khác -
những thanh niên sống trong thời đại của sóng mobile không ngừng bủa
vây, của mạng lưới Internet ngày càng rộng và của nhịp điệu chứng khoán
lên xuống thất thường.
Đi 500m có một máy rút tiền. Lái xe vài cây số sẽ thấy một siêu thị.
Các cửa hàng bán đồ hiệu mọc lên ở khắp nơi. Cuộc sống đang bày ra, đầy
đủ và vật chất. Chúng tôi lao vào cuộc sống đó. Không hẳn với tâm lý
hưởng thụ, chỉ vì không thể đứng ngoài. Nhưng, chưa bao giờ tôi thấy
thiếu thốn và nghèo đói như bây giờ.
Tôi sống cùng hai cô bạn. Đã từng rất thân nhau. Thuộc mọi thói quen,
sở thích, thậm chí cả lịch đi về của nhau. Nhưng, mọi thứ thay đổi từ
khi chiếc dây cáp Internet mảnh mai màu đen được nối đến cửa sổ nhà
mình. Một bộ switch 3 cổng chia ra 3 nhánh dây trắng. Một cuộc sống mới
bắt đầu. Nói chuyện với nhau bằng mạng. Mọi công việc giải quyết trên
mạng. Xem TV trên mạng. Cuộc sống ảo tràn ngập thông tin, tràn ngập
người giống mình, tràn ngập các thứ để đọc, để xem, để nghiên cứu.
Tôi có thêm nhiều bạn mới, không sợ không có ai nói chuyện vào những
tối ở nhà một mình. Hầu như, tôi và các bạn cùng nhà không còn đi chơi
với nhau. Tìm ra thời gian để nói chuyện cùng nhau thật khó! Có nhiều
lúc tôi phát điên lên vì cô đơn giữa ngôi nhà thênh thang lặng như tờ.
Tôi biết, hai cô bạn tôi cũng vậy, nhưng không ai dám làm phiền ai, vì
sợ ảnh hưởng đến thời gian và công việc của nhau.
Nhưng tôi không thể là một người chỉ nói chuyện bằng tay. Vì thế, sẽ có
ngày tôi quay ra nói chuyện với con khỉ bằng bông trên giường, hoặc 4
bức tường trắng xung quanh mình. Cứ triền miên như thế. Nhiều người
thuộc thế hệ tôi đã rơi vào trầm cảm. Chứng stress nặng không còn quá
hiếm hoi, còn nhẹ thì là điều đi đâu cũng thấy. Trầm cảm nghĩa là cô
đơn, là hoảng loạn trong cõi bế tắt của chính mình.
Tại sao lại thế? Tôi có công việc, có thu nhập, có bạn bè, quan hệ xã
hội, nhưng sao vẫn cô đơn đến khủng hoảng? Bởi tôi vẫn là một người Việt
Nam truyền thống, tôi vẫn cần những mối quan hệ thực chất, những gặp gỡ
và nói chuyện thực chất chứ không phải qua qua bàn phím và câu chữ.
Nhưng tôi không thể làm khác đi.
Tôi nhớ lời một cô bạn tôi, nói cách đây đã gần năm: “Đòi hỏi gì nữa,
trong cái thời buổi mà ngoại tình xảy ra như cơm bữa thế này, có một tên
để mà yêu trọn vẹn là tốt lắm rồi”. Vậy là hóa ra, vì sống trong thời
đại này, người ta có quyền ngoại tình, có quyền vì một người yêu mới mà
chia tay người yêu cũ chỉ với lý do đơn giản “không hợp nhau”? Và chúng
ta buộc phải chấp nhận? Vậy thì đâu là tình yêu?
Cứ ngẫm nghĩ thế, rồi tôi thấy thương tôi, thương cho tất cả chúng tôi.
Chúng tôi lớn lên trong thời đại mà mọi thứ thay đổi với tốc độ chóng
mặt, mọi nền văn hóa, mọi quan niệm va chạm nhau đến nảy lửa và chúng
tôi phải bơ vơ tìm cho mình một lối đi, một lẽ sống, một niềm tin. Bởi
nếu không có niềm tin, chúng ta không thể sống nổi.
Đã từng có một thế hệ mất mát ở Nhật Bản, thế hệ lớn lên sau cuộc khủng
hoảng kinh tế triền miên và phải chịu nhiều thiếu thốn công việc, tiền
bạc và tình cảm. Vậy tôi và một số bạn trẻ khác liệu có phải là một thế
hệ mất mát của Việt Nam hay không, khi đang sống giữa một đất nước 80
triệu dân mà nhiều đêm hoang mang không tìm nổi cho mình một người bạn
chân thật để tâm tình, chỉ biết trải lòng mình lên blog mà đóng kín với
những người xung quanh?
Có phải là thế hệ mất mát không, khi mà nhiều ngày quay cuồng trong
đống việc ở cơ quan, giữa hàng trăm người mà vẫn thấy bơ vơ không có
điều gì để hướng về?
|
|
st
Có
một anh chàng họa sĩ từ lâu ôm ấp ước mơ để lại cho hậu thế một tuyệt
tác. Và rồi một ngày kia chàng bắt tay vào việc. Để tránh sự ồn ào náo
nhiệt của cuộc sống thường nhật, chàng dựng một khung vẽ rộng 30 mét
vuông trên sân thượng một tòa nhà cao tầng lộng gió. Người họa sĩ làm
việc miệt mài suốt nửa năm. Chàng say mê bức họa tới mức quên ăn quên
ngủ. Khi bức tranh hoàn thành, nó sẽ đưa tên tuổi của chàng sống mãi với
thời gian.
Một
buổi sáng nọ, như thường lệ, chàng họa sĩ tiếp tục hoàn chỉnh những nét
cọ trước sự trầm trồ của hàng chục du khách tham quan. Tuy nhiên sự có
mặt của đám đông không hề ảnh hưởng tới họa sĩ . Chìm đắm trong cơn say
mê điên dại, chàng ngây người nhìn ngắm thành quả lao động sáng tạo của
mình. Cứ thế, chàng từ từ lùi ra xa để chiêm ngưỡng bức tranh mà không
biết rằng mình đang tiến tới mép sân thượng. Trong số hàng chục người
khách tham quan đang bị bức tranh hút hồn, chỉ có vài người phát hiện ra
mối nguy hiểm đang chờ đón người họa sĩ: chỉ lùi một bước nữa là chàng
sẽ rơi tõm xuống khoảng trống mênh mông cao cả trăm mét. Tuy nhiên,
không ai có can đảm lên tiếng vì biết rằng một lời cảnh báo có thể sẽ
khiến người họa sĩ giật mình ngã xuống vực thẳm. Một
sự im lặng khủng khiếp ngự trị trong không gian. Bất chợt một người đàn
ông tiến tới giá vẽ . Ông ta chộp lấy một cây cọ nhúng nó vào hộp màu
và bôi nguệch ngoạc lên bức tranh. Một sự hoàn mỹ tuyệt vời đã bị phá
hủy. Người họa sĩ nổi giận, anh ta gầm lên đùng đùng lao tới bức vẽ,
giật cây cọ từ tay ngươi đàn ông nọ. Chưa hả giận, người họa sĩ vung tay
định đập cho người đàn ông nọ một trận. Tuy nhiên, hàng chục người xung
quanh cũng đã kịp lao tới, giữ lấy người hoạ sĩ và giải thích cho anh
ta hiểu tình thế. Rồi một vị cao niên tóc bạc phơ đến bên chàng họa sĩ
và nhẹ nhàng nói: "Trong cuộc đời, chúng ta thường mải mê phác ra những
bức tranh vẽ tương lai. Tuy rằng bức tranh đó có thể rất đẹp, rất quyến
rũ nhưng chính sự quyến rũ, mê hoặc về những điều sắp tới đó thường
khiến chúng ta không để ý tới những mối hiểm họa gần kề, thậm chí là
ngay dưới chân mình".
Vậy
nên, nếu như có ai đó bôi bẩn, làm hỏng bức tranh về tương lai mà ta
dày công tô vẽ, xin bạn chớ nóng vội mà oán giận. Trước tiên hãy xem lại
hoàn cảnh thực tại của chính mình. Biết đâu một vực thẳm đang há miệng
chờ đón ngay dưới chân bạn.
|
CKK's Blog
Martin Luther King Jr, Mai Lung Sơn dịch,
Một
trăm năm trước đây, một người Mĩ vĩ đại mà chúng ta giờ đây đứng dưới
bóng của ông, đã ký một bản Tuyên ngôn giải phóng. Tuyên ngôn lịch sử
này đã trở thành ngọn đuốc hy vọng cho hàng triệu nô lệ Negro, những
người đã bị thiêu đốt trong ngọn lửa của sự bất công. Nó đến như vầng
dương chấm dứt đêm dài tăm tối. Nhưng một trăm năm sau, chúng ta lại
đang phải đối mặt với một sự thật bi kịch khác, người Negro vẫn chưa
được tự do.
Một trăm năm sau, cuộc sống của người Negro vẫn bị
kéo lê bởi xiềng xích của sự cách ngăn và cùm gông của nạn kỳ thị. Một
trăm năm sau, người Negro vẫn đang phải sống trên hoang đảo nghèo đói
giữa biển cả phồn vinh. Một trăm năm sau, người Negro vẫn tiều tụy lang
thang nơi góc phố tối tăm trên đất Mĩ, chỉ thấy chính họ là kẻ lưu vong
trên ngay mảnh đất quê hương mình.
Bởi vậy, chúng ta cùng nhau có
mặt tại đây hôm nay cất chung tiếng nói về điều kiện thương tâm của
chúng ta. Theo một nghĩa nào đó, chúng ta đã tới thủ đô để đòi một khoản
nợ. Khi các nhà kiến trúc sư của nền dân chủ Hoa Kỳ viết xuống những
lời tuyệt đẹp cho bản Hiến pháp và Tuyên bố Độc lập, họ đã ký nhận vào
một tờ tín phiếu theo đó mọi công dân Mĩ đều có quyền thừa kế.
Tờ
tín phiếu này mang theo một lời hứa hẹn rằng mọi người dân đều được đảm
bảo quyền không thể tách rời là quyền được sống, quyền được tự do và
quyền mưu cầu hạnh phúc. Nhưng hôm nay, thực tế hiển nhiên cho thấy nước
Mĩ đã thất hứa vì rằng màu da của người dân Mĩ lại bị xem là rào cản
trong việc sử dụng tờ tín phiếu này. Thay vì trân trọng thực hiện trách
nhiệm thiêng liêng ấy, nước Mĩ đã trao cho người dân Negro một tờ séc
khống không có giá trị thanh toán. Nhưng chúng ta không tin rằng ngân
hàng công lý đã bị phá sản. Chúng ta không tin rằng quốc gia không có đủ
ngân quỹ trong hầm dự trữ chứa đầy những cơ hội của đất nước này.
Bởi
vậy, chúng ta đến đây để đòi nợ, một khoản nợ về quyền tự do và sự đảm
bảo về công lý. Chúng ta có mặt tại nơi linh thiêng này để nhắc nhở nước
Mĩ về sự cấp thiết trong thời điểm hiện nay. Lúc này không phải là thời
điểm của sự nhượng bộ thỏa hiệp hay xoa dịu bằng những viên thuốc an
thần. Giờ là thời điểm mở tung cánh cửa cơ hội cho tất cả những người
con của Chúa. Giờ là thời khắc đưa dân tộc ta từ vũng lầy của bất công
kỳ thị tới một nền tảng vững chắc của tình đoàn kết anh em.

Sẽ
là tai họa cho cả dân tộc nếu lờ đi tính cấp bách của thời cuộc hiện
nay và đánh giá thấp lòng quyết tâm của người dân Negro. Không khí ngột
ngạt oi bức chứa đầy sự bất bình trong mùa hè này chưa thể qua đi tới
khi có được làn gió thu của tự do và công bằng tiếp sinh lực. Những ai
có hy vọng rằng người Negro cần phải xả bớt sự căng thẳng và hài lòng
với những gì đã có sẽ bị vỡ mộng nếu như đất nước này trở lại với công
việc như thường ngày. Nước Mĩ sẽ chưa thể bình yên, chừng nào người
Negro chưa giành được quyền công dân của mình.
Cơn lốc của cuộc
nổi dậy sẽ tiếp tục làm lung lay nền móng của quốc gia này cho tới ngày
thấy được ánh sáng của công lý. Trong quá trình đấu tranh giành lại vị
trí xứng đáng cho mình chúng ta không cho phép mình mắc phải những hành
động sai lầm. Hãy đừng thỏa mãn cơn khát bằng chén hận thù và đắng cay.
Chúng
ta phải xây dựng các cuộc tranh đấu của mình trên nền tảng của các giá
trị và nguyên tắc. Chúng ta không cho phép những chống đối biến thái
thành các cuộc xung đột bạo lực. Chúng ta phải đứng trên tầm cao của sự
hòa trộn tâm lực và trí lực.
Tính chiến đấu thấm nhuần trong đông
đảo người dân Negro không được làm cho chúng ta mất lòng tin vào những
người da trắng. Rất nhiều những người anh em da trắng, như bằng chứng sự
có mặt của các bạn ở đây hôm nay, đã cho thấy vận mệnh của các bạn cũng
là vận mệnh của chúng ta và tự do của các bạn cũng gắn liền với tự do
của chúng ta.
Chúng ta không thể bước những bước đơn độc. Mỗi
bước đi, chúng ta phải nối vòng tay bè bạn cùng đồng hành. Chúng ta
không thể quay trở lại. Có những người đang hỏi bạn, “Rồi chừng nào bạn
mới yên lòng?” Chúng ta sẽ không bao giờ thấy yên lòng khi mà ta không
thể tìm được một nơi trú ngụ trong một nhà nghỉ bên đường hay tại một
khách sạn trong thành phố sau chuyến đi mỏi mệt. Chúng ta chưa thể yên
lòng chừng nào sự di chuyển của một người Negro vẫn đơn giản chỉ là từ
một khu ghetto nhỏ sang một khu ghetto lớn hơn. Chúng ta chưa thể yên
lòng chừng nào một người Negro ở Mississipi còn chưa được quyền đi bầu
cử, khi một người Negro ở New York còn tin rằng anh ta chẳng có gì để đi
bầu. Không, không, chúng ta không yên lòng, và chúng ta sẽ chưa thể yên
lòng cho tới ngày công lý được tuôn tràn như dòng thác, và công bằng sẽ
như một dòng sông cuộn chảy.
Tôi biết có những bạn tới đây vượt
qua những nỗi khổ đau, gian nan thử thách. Có những bạn mới vừa ra khỏi
xà lim. Có những bạn đến từ những nơi mà cuộc tìm kiếm tự do của bạn bị
chà đạp bởi sự ngược đãi cuồng bạo và bị cản trở bởi sự tàn bạo của cảnh
sát. Các bạn đã trở thành những người kỳ cựu về chịu đựng khổ đau. Tiếp
tục tiến lên với niềm tin rằng sự thống khổ oan ức là cứu thế.
Trở
về Mississippi, trở về Alabama, trở về Georgia, trở về Louisiana, trở
về với những khu nhà ổ chuột ở các thành phố phía bắc của chúng ta,
chúng ta tin rằng bằng cách nào đó tình trạng này có thể và sẽ đươc thay
đổi. Hãy đừng đắm mình trong nỗi tuyệt vọng. Hôm nay, tôi muốn nói với
các bạn rằng, dù hiện tại có muôn vàn khó khăn và nỗi bức xúc, tôi vẫn
luôn mang trong mình một giấc mơ. Đó là một giấc mơ bắt nguồn từ giấc mơ
nước Mĩ.

Trong
giấc mơ của tôi, tới một ngày đất nước này sẽ cùng đứng lên và sống một
cuộc sống với niềm tin “Chúng ta coi sự thực này là điều hiển nhiên:
con người sinh ra là bình đẳng”. Giấc mơ của tôi là một ngày kia, trên
những ngọn đồi ở Georgia, những đứa con của những người nô lệ và những
đứa con của những người chủ nô trước đây sẽ cùng ngồi bên chiếc bàn thân
thiện của tình anh em. Trong giấc mơ của tôi, thậm chí một ngày kia,
bang Mississippi, một hoang mạc ngột ngạt trong bầu không khí của bất
công và kỳ thị, sẽ biến thành một ốc đảo của tự do và công bằng. Trong
giấc mơ của tôi, 4 đứa con tôi tới một ngày sẽ được sống trong một đất
nước mà ở đó giá trị của chúng được đánh giá bởi chính ý chí, nghị lực
cá nhân, chứ không phải bằng màu da. Ngày hôm nay, tôi có một giấc mơ.
Tôi
mơ một ngày kia bang Alabama, nơi vị thống đốc hiện thời đang luôn mồm
nói về quyền can thiệp và vô hiệu hóa [1] sẽ trở thành nơi các trẻ trai
và trẻ gái da đen cùng nắm tay các bạn da trắng như anh em một nhà. Hôm
nay, tôi có một giấc mơ. Tôi mơ một ngày kia các thung lũng rồi sẽ được
lấp đầy, những quả đồi, ngọn núi sẽ được san bằng, mặt đất gồ ghề sẽ trở
nên phẳng phiu, những góc quanh co sẽ được uốn thẳng tắp, và sự huy
hoàng của Thiên Chúa sẽ được bộc lộ và mọi người cùng thấy. Đó là hy
vọng của chúng ta. Đó là niềm tin tôi sẽ mang theo về miền Nam. Với niềm
tin ấy, chúng ta sẽ có thể đập nát núi tuyệt vọng thành những viên đá
hi vọng. Với niềm tin ấy, chúng ta sẽ biến những tiếng kêu bất hòa trong
lòng dân tộc thành bản giao hưởng êm ái của tình đoàn kết anh em. Với
niềm tin ấy, chúng ta sẽ cùng sát cánh bên nhau, cùng nguyện cầu, cùng
chiến đấu, cùng vào nhà lao, cùng đứng lên vì tự do, vì chúng ta biết rõ
một ngày kia chúng ta sẽ tự do.
Đó sẽ là ngày tất cả những người
con của Chúa cùng hòa chung một bài ca: “Quê hương tôi, miền đất thân
yêu của sự tự do, của người tôi hát. Miền đất nơi cha tôi đã nằm xuống,
miền đất niềm tự hào của những người hành hương, từ mọi triền núi, hãy
ngân vang tiếng hát tự do”. Và nếu nước Mĩ là một đất nước vĩ đại, điều
đó nhất định phải trở thành sự thực. Hãy để tự do ngân lên từ những ngọn
núi khổng lồ ở New Hampshire. Hãy để tự do ngân lên trên những đỉnh núi
hùng vĩ vùng New York. Hãy để tự do ngân lên trên những vùng cao
Alleghenies miền Pennsylvania! Hãy để tự do ngân lên trên những đỉnh núi
Rockies tuyết phủ của Colorado! Hãy để tự do ngân lên trên những núi
đồi tròn trịa của California! Không chỉ thế, Hãy để tự do ngân lên từ
những đỉnh núi Stone Moutain của Georgia! Hãy để tự do ngân lên trên
ngọn Lookout Moutain của Tennessee! Hãy để tự do ngân lên từ mọi triền
đồi và vùng đất cao ở Mississippi. Từ mọi triền núi, hãy ngân vang tiếng
hát tự do.
Khi chúng ta để tự do ngân lên, khi tự do ngân lên từ
mọi làng quê, mọi thôn xóm, mọi thành phố và tiểu bang, chúng ta sẽ có
thể làm cho ngày ấy đến thật nhanh, ngày mà mọi đứa con của Thiên Chúa,
dù da trắng hay da đen, Do Thái hay không phải Do Thái, người theo đạo
Tin Lành hay công giáo La Mã, tất cả sẽ cùng nối vòng tay hát vang lời
ca linh thiêng của người Negro “Tự do đã đến, tự do đã đến, xin cảm ơn
Đức Chúa toàn năng, cuối cùng chúng ta đã tự do!”
(Để thưởng thức
nghệ thuật hùng biện vô song của Martin Luther King, xin nghe phần âm
thanh của bài diễn thuyết được đánh giá là vĩ đại nhất trong lịch sử
nước Mỹ này tại trang http://www.americanrhetoric.com/speeches/Ihaveadream.htm) ___________________________
Chú thích:
[1]Các
quyền của tiểu bang dùng để bảo vệ công dân của họ, theo đó, họ có thể
vô hiệu hóa các luật của liên bang. Ở đây MLK muốn nói rằng thống đốc
Alabama đang nói về việc sử dụng quyền này để vô hiệu hóa các luật tiến
bộ của liên bang liên quan đến địa vị của người da đen trong cộng đồng
[chú thích của người dịch].
Sức mạnh khi ta nắm tay nhau | Jun 25, '09 3:01 PM for everyone |